Tôi nghĩ là phần lớn những cuộc chiến, cãi vã, xung đột, bất đồng đều có thể tránh được nếu có nhiều người biết cách áp dụng những phản ứng trì hoãn. Một “phản ứng trì hoãn” đơn giản là một phản ứng lưỡng lự có chủ ý giữa lúc sự việc xảy ra và lúc bạn phản ứng lại sự việc. Nó tạo nên một khoảng trống giữa những cảm giác bị chọc tức của bạn và lúc bạn phản ứng lại việc bị chọc tức đó.
Phản ứng trì hoãn trái ngược với phản ứng bản năng tức thì. Phản ứng bản năng tức thì như đã biết là một phản ứng tự động. Đó là một phản ứng ngay lập tức (thường là tiêu cực) với những dạng kích thích. Ví dụ, nếu có người đặt biệt danh hay trêu chọc bạn, bạn nổi nóng liền. Khi nghe một tin xấu, chưa kịp thở bạn đã hoảng hốt ngay. Không hề có khoảng trống, chỉ là những hành động vội vã. Có lẽ bạn cũng thấy là những phản ứng hấp tấp này đã gây hậu quả không mấy tốt đẹp cho bạn và những người liên quan.
Tuy nhiên, rất thú vị nếu bạn quan sát xem sự giận dữ, sợ hãi hay những cảm xúc khác nhanh chóng tiêu tan như thế nào nếu bạn kiềm nén phản ứng của mình lại – dành một phút để lắng dịu, hít một hơi sâu, tạo một khoảng trống. Bạn sẽ nhận thấy những điều có vẻ rất khủng khiếp lúc đó dường như đã bớt hẳn tính khủng khiếp ngay sau đó. Hoặc những điều làm bạn giận đỏ mặt ngay lập tức một lúc sau sẽ chỉ còn là một chút khó chịu.
Bởi vì những điều làm ta thực sự giận dữ (hay buồn chán, căng thẳng, lo lắng) hiện tại có lẽ sẽ không còn quá trầm trọng nữa ngay sau đó. Thế nên có những vấn đề đặt ra: Nếu những điều mà sau đó ta thấy không đến nỗi quá tệ thì cớ gì trước đó ta lại cư xử thái quá? Tại sao lại phải gào lên, la hét và thất vọng, căng thẳng nếu lát nữa những cảm giác đó sẽ bớt đi?
Hãy nghĩ về những cuộc xô xát bạn đã từng chứng kiến và những câu trả miếng xúc phạm người khác. Hãy nghĩ xem có bao nhiêu cuộc sống bị tiêu tan và tổn thương – và có bao nhiêu người đang phải ngồi tù – chỉ vì có người không kiềm mình được khỏi những phản xạ bản năng.
Hãy tưởng tượng một chút, chuyện gì sẽ xảy ra nếu có người chịu đựng những lời khó nghe hay những nắm đấm đe doạ bằng thái độ lưỡng lự, hít một hơi dài và áp dụng những phản ứng trì hoãn. Thế giới vẫn chưa hoàn hảo nhưng chắc chắn là nó cũng rất thanh bình.
Filed under: Uncategorized
